Autor Witryny/Website by: Leszek Zdrach, Autor fotografii/Photographs by: Leszek Zdrach, Kontakt/Contact: leszekzdrach@gmail.com
Rodzinna Turystyka Aktywna -  Zdrach - Turystyczny Przewodnik po Polsce i nie tylko

Zamek / Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim

Zamek w Kamieńcu Ząbkowickim
Foto Galeria 2012

Zamek w Kamieńcu Ząbkowickim

Pokaż Zamki i Pałace na większej mapie
Zamek ( Pałac ) w Kamieńcu Ząbkowickim

Zamek powstał z inicjatywy niderlandzkiej księżnej Marianny Luisy Orańskiej. Realizację projektu powierzono niemieckiemu malarzowi i architektowi Karolowi Fryderykowi Schinkel. To on m.in. był współtwórcą zamku w Kórniku. Po wmurowaniu kamienia węgielnego 15 października 1838 ruszyły prace budowlane. Prace koordynował Ferdynand Martius, który po śmierci Schinkel w 1841 został naczelnym architektem pałacu. Jak to zwykle bywa postępom przy pracach budowlanych towarzyszyły różne perturbacje, np uszkodzona masa kamienna na górskim stoku groziła osunięciem, a placowi budowy groziły lawiny kamienne. Jednak prace posuwały się naprzód i już w 1844 obiekt nakryto dachem. Wnętrza zamku jednak szybko nie ukończono, a przyczynił się do tego skandal na dworze i wynikła z tego separacja książęcych małżonków. Marianna leczyła smutki w podróżach na Bliski Wschód, do Włoch i Francji. Prace wznowiono pod koniec1853 roku, które trwały jeszcze cztery lata. Gdy w październiku 1857 gmach był już gotowy Marianna Luisa Orańska spędziła w nim swoje pierwsze dni. Rezydencja nie była jeszcze w pełni ukończona, do dopracowania zostało wykończenie górnych partii budowli, kaplica, mauzoleum, stajnia oraz basen. Do 1867 roku udało się założyć instalację wody i gazu, a do 1858 skomponowano park i ogrody z potężnymi tarasami, zwierzyńcem i systemem malowniczych grot, przekształconych z położonego na stoku wzgórza kamieniołomu. Reasumując całość budowano około 30 lat kosztem równowartości blisko 3 ton złota. W ramach prezentu ślubnego w kwietniu 1873 roku Marianna podarowała Kamieniec swemu młodszemu synowi Albrechtowi von Hohenzollern. Kolejno po śmierci Fryderyka Henryka von Hohenzollern, Kamieniec Ząbkowicki dziedziczy książę Waldemar Pruski, który mieszka tam wraz z żoną Kalikstą do maja 1945. Niestety już trzy lata wcześniej rezydencję przejęła nazistowska paramilitarna frakcja Todta. Naziści przekształcili obiekt w olbrzymi magazyn przejściowy, skupiający zwożone zabytki oraz dzieła sztuki. Większą cześć zbiorów ewakuowano tuż przed nadejściem wojsk Radzieckich, jednak nie wszystkie, a zostało ok. 15 wagonów skarbów, które Rosjanie wywieźli do siebie. Po wywiezieniu tego, co cenne zimą 1946 roku Rosjanie podpalili pałac i zagrozili okolicznej, jeszcze niemieckiej ludności, że zastrzelą każdego, kto podejmie próbę jego ugaszenia. Ten ciekawy zabytek, jak wiele jemu podobnych, po II wojnie uległ dewastacja, m.in. marmury z jej posadzek wykorzystano do wystroju Sali Kongresowej we wznoszonym wówczas Pałacu Kultury i Nauki. Niestety pałac popadał w ruinę a gro szabrowników i różnej maści meneli, pogarszało sytuację. Światełko pojawiło się, gdy pod koniec lat 80-ych gmach wydzierżawił na 40 lat wielki pasjonat, były naukowiec Akademii Rolniczej w Poznaniu, Włodzimierz Sobiech. Sobiech za odziedziczone na Zachodzie pieniądze postanowił przywrócić obiekt do stanu używalności i od tego czasu trwają tutaj ciągłe prace remontowe.

Architektura i wyposażenie
Rezydencja w Kamieńcu została wzniesiona na planie prostokąta o wymiarach 75x48 metrów. Materiałem budowlanym był głównie kamień i cegły. Gmach pałacu jest dwupiętrowy, flankowany czterema okrągłymi wieżami o wysokości ok. 34 metry, i dwiema dodatkowymi wieżyczkami, umieszczonymi po bokach ryzalitu, na którego środku widnieje duża tarcza herbowa. Wieże zdobione są gzymsem z prostymi blankami. Skrzydła tworzą prostokątny dziedziniec wewnętrzny otoczony na wysokości parteru otwartymi arkadami. Kamieniecki zamek, zgodnie z życzeniem fundatorki, utrzymany został w stylu neogotyckim z nawiązaniami do architektury romańskiej i północno-włoskiego gotyku. Obiekt posiadał ponad 100 pomieszczeń mieszkalnych, a funkcję reprezentacyjną pełniło skrzydło południowo-zachodnie, w którym umieszczono Salę Wielką. Sala Wielka nawiązywała do Wielkiego Refektarza z Malborka, pełna przepychu miała niezwykle wystawny charakter. Meble, boazeria i drewniane reliefy posiadały formy nawiązujące do stylu gotyckiego. Wszystkie korytarze i galerie zdobiły przedmioty pochodzące z zasobów Hohenzollernów. Wśród nich znajdowała się przebogata kolekcja porcelany, oraz innych cennych przedmiotów. Najcenniejszym i najciekawszym elementem wyposażenia był buduar księżniczki, w którego skład wchodziły naczynia i akcesoria toaletowe wykonane ze szczerego złota, a także piękny stół, będący niegdyś własnością cesarza Napoleona Bonaparte, odsprzedany później przez niego ojcu Marianny, królowi holenderskiemu. Zresztą w czasach świetności obiekt stanowił niebagatelną i okazałą galerię rzeźby i obrazów. Z zewnątrz pałac został otoczony murem o długości 419 metrów. Całość otaczał bogaty, wielopoziomowy park o powierzchni 150 ha, z tarasami, fontannami i pergolami. Wśród nich napotkać było można neoklasycystyczne rzeźby, ławki, wykute z białego marmuru balustrady, oraz oczka wodne, basen kąpielowy, malownicze groty oraz mauzoleum znajdujące się w głębi parku.
Dziś opuszczony, zarośnięty i zarazem piękny zamek sprawia wrażenie jak by był zamkiem z bajki o śpiącej królewnie . Niestety stary dzierżawca umarł, a prace remontowe stanęły w miejscu. Jednak w sierpniu 2012 roku po zakończeniu postępowania po zmarłym dzierżawcy pałac i przyległe grunty stały własnością gminy. Gmina zaczęła kolejny remont i planuje ponowne udostępnienie dla zwiedzających wiosną 2013 roku.
Tekst na podstawie://www.zamkipolskie.com/kaec/kaec.html

Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim Foto Galeria 2020

Zamek w Kamieńcu Ząbkowickim
Foto Galeria 2020